Elgoibarko Udala
Ayto. de Elgoibar

Jarduera ekonomikoa

Elgoibar, betidanik, industria herria izan da, makina-erremintaren ekoizpenean aditua; horregatik deitu izan zaio gure herriari "makina-erremintaren" hiriburua. Antzina, armagintza lantegiak eta burdinolak ziren nagusi gure herrian, baina, gaur egun, garrantzitsuagoa da metalurgi industria.

Lehenengo sektorea

Orografia aldapatsuak eraginda, Elgoibar betidanik izan da industria herria.

Hori dela eta, nekazaritza eta abeltzaintza baserrietako biztanleen beharrizanei lotuta egon dira, hau da, oro har, produkzioa etxeko kontsumoa asetzeko adinakoa izan da.

Gaur egun, baserri gehienetan ekonomia mistoa da ohikoena. Hau da, nekazaritzan edo abeltzaintzan ez ezik, industrian ere jarduten dute. Baserritik bakarrik bizi direnek negutegiak eta abelburu ugari izaten dituzte.

Bigarren Sektorea

Gaur egun, Elgoibarko industriaren sektorerik garrantzitsuena makina-erremintarena da, bai enpresa eta langile kopuruari dagokionean, bai ekoiztutako produktuen kopuruari eta barietateari dagokionean.
Mende honen lehenengo urteetan, Elgoibarren hasiera eman zitzaion mekanikaren aro modernoari. Energia elektrikoaren aurkikuntzak eta energia mota honek industrian izan zuen aplikazioak berebiziko garrantzia izan zuten gero eta aurreratuagoak ziren makinak egiteko. Makina hauek gaur egungo merkatua hornitzen duten produktuen aurrekari izan ziren.

Makina-erremintaren aitzindariak Jose Leon Ciaran eta Eulogio Estarta ditugu. Horiek, 1913 urte inguruan, zulatzeko makinak egiteko lehenengo lantegia sortu zuten kontsortzioan. Urte gutxi batzuk geroago, Estartak lantegia utzi, eta Teodoro Ecenarrorekin batera, lantegi berri bat sortu zuen, eta “Estarta y Ecenarro” izen soziala jarri zioten. Enpresa honetan hainbat eratako makina-erremintak egiten ziren. 1938 urtean enpresa handitu, eta josteko makinak egiten hasi ziren.

Mendearen erdi aldera, hasierako gune hartatik, beste enpresa eta lantegi lagungarri batzuk sortu ziren, poliki-poliki gaur egungo egoera oparora iritsi arte. Gaur egun, gero eta ugariagoak dira paisaia itxuraldatzen duten industria pabilioi handiak. Honen guztiaren inguruan, gauza bat da azpimarragarria: arlo honetan gure herriak lortu duen ospea.

50eko hamarkadatik aurrera, sortu berri ziren tailerren kopurua izugarri handitu zen.

Egoera berri honetan zeresan izugarria izan zuen “Estarta y Ecenarro” enpresak. Enpresa hori, bertako teknikariei esker, makina-erremintaren sektorean diharduten lantegiek osatutako zuhaitz genealogiko baten enborra bailitzan irudika dezakegu. Eibarko Armagintza Eskolan gaitutako peritu eta mekanikariei esker, “Estarta y Ecenarro” lantegia toki ezin hobea izan zen, ofizial adituak eta langile kualifikatuak prestatzeko. Ondoren, ofizial eta langile horiek, euren kabuz, lantegi ugari sortu zituzten. Horrek guztiak, bada, Elgoibar makina-erreminta ekoizleen buruan jarri du. Aldi berean, oso garrantzitsua da, estatuko produkzioarekin konparatuz, Elgoibarrek sektore honi egiten dion ekarpena.

Elgoibarrek etengabeko berrikuntzari eta makina berriak egiteko teknologian izandako aurrerapenen aplikazioari zor die  makina-erremintaren alorrean duen ospea; izan ere, kontuan izan behar dugu makina-erremintaren industria oso berandu hasi zela gure herrian.

Azken urteotan, Espainiako estatua Europako Ekonomi Elkartean sartu denetik, garrantzia handiko aldaketak izan dira gure industrian, eta batez ere, makina-erremintaren arloan. Europako Ekonomi Elkartean sartu izanaren ondorioz, atzerrirako zabalkundea izugarri handitu da, aldaketa teknologikoak azkarrago gertatzen ari dira, eta maila orokorragoan, munduko ekonomiaren globalizazioa gertatu da.

Honen guztiaren ondorioz, nabarmen jaitsi da enpresa kopurua. Azken aldian, fusioak eta absortzioak nagusitu egin dira egoera horri aurre egin ahal izateko.

Enpresen aurrerapen teknologikoa izugarria izan da. Gaur egun, nazioarteko merkatuetan, munduko industriarik aurreratuenekin lehian saltzen diren makinak eraikitzen dira. Produkzioaren zati handi bat, produkzioaren %50 baino gehiago hain zuzen, herrialde askotara esportatzen da, batez ere, Europako herririk garatuenetara.

Makina-erremintaren ekoizle elgoibartarrek, Euskal Autonomi Erkidegoaren hainbat erakunderen laguntzarekin, aurrerapen teknologikorako erakundeak (Ideko eta Fatronik) eta teknikariak eta adituak prestatzeko ikastetxe bat (IMH, Makina Erreminta Institutua) jarri dituzte abian. IMHk, 1991 urtetik hona, oso zerbitzu garrantzitsua eskaintzen dio makina erremintaren sektoreari.

Zerbitzuak

Gaur egun, makina-erremintaren ekoizpena da Elgoibarko industriagintzaren arlorik garrantzitsu eta adierazgarriena. Hala ere, Elgoibarren zerbitzu-azpiegitura oso garrantzitsua dugu, gurea baino herri handiago bati dagokiona.

Joan den mendearen erditik, makina-erremintaren ekoizpenean oinarritutako ekonomiari indartsuari esker, zerbitzuen  alorrak hazkunde kualitatibo handia izan du gure herrian.

Biztanlerik gehienek industrian badihardute  ere, herritarrak nahi duen produktua edo zerbitzua eskura dezake bertan. Horrela bada, norberaren gogoz edo borondatez izan ezik, ez dago, produktu edo zerbitzu horien bila, hiri handietara joan beharrik. Bestalde, Elgoibarren elkarte sare garrantzitsua sortu da. Sare horretan kirol elkarteak, kulturalak eta gastronomikoak dira nagusi. Talde horiek egiten duten lan desinteresatuari esker, Elgoibarren aukera zabala dago herritarrek euren aisialdia igaro dezaten. Esan beharra dago, neurri handi batean, Udalak berak bultzatzen duela elkarte horiek egiten duten lana.

Orain arte azaldutakoa toki garatuenen ezaugarria da. Eta gure herrian, ezaugarri horren adierazlerik garrantzitsuenak Mintxetako kirol instalazio berriak eta Herriko Antzokia dira. Herriko Antzokian, esaterako, kultur eskaintza zabala izango dugu: antzezlanak, zine emanaldiak, kontzertuak eta era guztietako festibalak. Hala ere, aisialdiko denbora tabernetan eta jatetxeetan igaro nahi duenak aukera ugari ditu gure herrian.

Hirugarren sektorea edo zerbitzuen sektorea gero eta garrantzitsuagoa da elgoibartarren artean, baina, makina-erremintaren industriaren egonkortasuna dela eta, zaila izango da sektore honek industriari duen garrantzia kentzea.